ΔΑΝΑΗ

Dietro la ripetizione di uno stesso soggetto da parte di un grande
artista c’è sicuramente la favorevole accoglienza dello stesso
da parte del pubblico. E’ questo il caso della "Danae" di Tiziano,
replicata ben sei volte.
La storia ce la racconta
Ovidio nelle Metamorfosi.
Si tratta di uno degli acrobatici
amori di Giove che, per unirsi
alla bella Danae tenuta prigioniera
dal padre Acrisio
(cui avevano predetto la nascita
di un nipote che sarebbe stato
la sua rovina), si trasformò
in pioggia dorata.
L’unione andò a buon fine
e Danae partorì Perseo che avrebbe reciso
la testa di Medusa poi inavvertitamente guardata dal nonno
che ne fu pietrificato.
Per comprendere quanto sia grande l’innovazione di Tiziano, basterà
confrontare la tela di Napoli,
realizzata per Ottavio Farnese,
con un quadro di Jan Gossaert
dal medesimo soggetto, dipinto
poco meno di vent’anni prima.
La Danae dell’artista tedesco,
posta al centro di un’architettura
ottagonale, sembra essere contenuta
in una clessidra che lasci cadere
la sabbia verso il basso. l’effetto è suggestivo, ma non è paragonabile
alla sensualità che promana dalla Danae di Tiziano, distesa
su un letto come un’amante in trepida attesa. Dovette essere questo
il motivo di tanto successo.

**********
Η επαναληπτικότητα ενός θέματος από τον ίδιο καλλιτέχνη ή και
από άλλους, δηλώνει μεταξύ άλλων και θετική αποδοχή από το κοινό.
Ο Tiziano αφιέρωσε έξι πίνακές του στη Δανάη. Ο μύθος αναφέρεται
από τον Οβίδιο στο έργο του "Μεταμορφώσεις". Πρόκειται για ένα
από τους ακροβατικούς έρωτες του Δία, που για να σμίξει με την όμορφη
Δανάη, που ήταν φυλακισμένη από τον πατέρα της Ακρίσιο και
παράλληλα να αποφύγει την τρομερή ζήλεια της Ήρας..
μεταμορφώθηκε σε "Χρυσή Βροχή"  Ο Ακρίσιος είχε φυλακίσει
την Δανάη, εξ’αιτίας ενός χρησμού που έλεγε ότι θα κινδυνεύσει
από τον εγγονό του.  Από τον έρωτα του Δία με την Δανάη
γεννήθηκε ο Περσέας, που με την
βοήθεια της θεάς Αθηνάς,
σκότωσε την Μέδουσα… το φοβερό γυναικείο τέρας, που πέτρωνε
όποιον την κοίταζε… Ο Περσέας ιππεύοντας το Πήγα
σο,
το φτερωτό άλογο, που γεννήθηκε από το αίμα της Μέδουσας
και το χώμα… απελευθέρωσε την μητέρα του, δείχνοντας το κεφάλι
της Μέδουσας στους φύλακες και στον παππού του,
που πέτρωσαν μόλις το αντίκρυσαν.
Στα έργα του ο Tiziano… παρουσιάζει τη Δανάη ξαπλωμένη
γυμνή σε ένα κρεβάτι, σαν μια ερωμένη σε αναμονή… Ίσως
η μεγάλη επιτυχία του έργου, λένε οι κριτές… να οφείλεται σ’αυτό.
Πολλοί ζωγράφοι αφιέρωσαν έργα τους στο Μύθο της Δανάης…
με διαφορετικές εκφράσεις κάθε φορά. Κανένας δεν έφτασε
την επιτυχία των έργων του Tiziano.

 Correggio – Danae – 1531

Tintoretto – Danae – 1565  

Orazio Gentileschi – Danae – 1610

Artemisia Gentileschi – Danae – 1612

 Rembrandt – Danae – 1636


Giovanni Battista Tiepolo – Giove e Danae – 1733

 Klimt – Danae – 1900

Advertisements